Η κλιματική αλλαγή ωθεί τους Ολλανδούς αγρότες να αναζητήσουν νέες καλλιέργειες που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν ακατάλληλες για τις συνθήκες της χώρας. Ανάμεσά τους βρίσκεται το ρύζι το οποίο δοκιμάζεται ως εναλλακτική λύση στην παραδοσιακή κτηνοτροφία αλλά και ως ένας τρόπος προστασίας των εδαφών από την υποβάθμιση.
Για αιώνες η εκτροφή αγελάδων και η παραγωγή γάλακτος αποτελούσαν βασικό πυλώνα της ολλανδικής γεωργίας. Σήμερα όμως ένα πιλοτικό πρόγραμμα εξετάζει αν η καλλιέργεια ρυζιού μπορεί να προσφέρει νέες προοπτικές στους παραγωγούς και παράλληλα να συμβάλει στην αντιμετώπιση ενός σοβαρού περιβαλλοντικού προβλήματος.
Το ρύζι ως εναλλακτική για τους Ολλανδούς αγρότες
Το πρόγραμμα βρίσκεται ακόμη σε αρχικό στάδιο και καλύπτει έκταση μόλις 0,6 εκταρίων. Οι υπεύθυνοι εκτιμούν ότι η πρώτη παραγωγή μπορεί να φτάσει περίπου τους τρεις τόνους κοντόκοκκου ρυζιού, κατάλληλου για την παρασκευή σούσι και ριζότο.
Οι ερευνητές πειραματίζονται με περίπου 30 διαφορετικές ποικιλίες από τη Ρωσία την Κίνα την Ιαπωνία και το Ουζμπεκιστάν. Στόχος είναι να εντοπιστούν εκείνες που προσαρμόζονται καλύτερα στο ολλανδικό κλίμα. Μέχρι στιγμής οι ποικιλίες από τη βόρεια Ιαπωνία φαίνεται να παρουσιάζουν ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα.
Ο αγρότης Sander Roeleveld συμμετέχει στο εγχείρημα με στόχο να αποδείξει ότι τα υγρά και ελώδη εδάφη της χώρας μπορούν να αξιοποιηθούν και για άλλες καλλιέργειες πέρα από το χορτάρι που χρησιμοποιείται για τη διατροφή των ζώων.
Όπως επισημαίνει ο ίδιος η μετάβαση από την παραδοσιακή κτηνοτροφία σε διαφορετικές παραγωγικές δραστηριότητες δεν είναι εύκολη. Ωστόσο θεωρεί ότι η δοκιμή νέων καλλιεργειών μπορεί να ανοίξει δρόμους για το μέλλον της γεωργίας.
Πώς η καλλιέργεια ρυζιού μπορεί να προστατεύσει τα εδάφη
Πέρα από τη διαφοροποίηση της αγροτικής παραγωγής το εγχείρημα συνδέεται με ένα σημαντικό περιβαλλοντικό ζήτημα. Περίπου το ένα δέκατο της Ολλανδίας καλύπτεται από τυρφώδη εδάφη τα οποία αποστραγγίζονται για να δημιουργηθούν βοσκότοποι και εκτάσεις καλλιέργειας χορταριού.
Όταν η τύρφη στεγνώνει απελευθερώνει μεγάλες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στην ατμόσφαιρα. Παράλληλα το έδαφος υποχωρεί με αποτέλεσμα ορισμένες περιοχές της ήδη χαμηλού υψομέτρου χώρας να βυθίζονται ακόμη περισσότερο.
Σύμφωνα με στοιχεία του Πανεπιστημίου Wageningen οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τα ολλανδικά τυρφώδη εδάφη αντιστοιχούν περίπου στο 2% έως 3% των συνολικών εκπομπών της χώρας.
Η διατήρηση της υγρασίας στο έδαφος αποτελεί βασικό μέτρο για τον περιορισμό αυτού του φαινομένου. Ωστόσο η υψηλή στάθμη του νερού δυσκολεύει τις συνηθισμένες αγροτικές δραστηριότητες. Η καλλιέργεια ρυζιού θα μπορούσε να προσφέρει μια εναλλακτική καθώς το συγκεκριμένο φυτό μπορεί να αναπτυχθεί σε συνθήκες αυξημένης υγρασίας.
Ο Julian Helfenstein ερευνητής στο Wageningen University and Research συμμετέχει στο πρόγραμμα μαζί με επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Leiden. Όπως εξηγεί η προσπάθεια συνδυάζει την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή με τη δυνατότητα περιορισμού ορισμένων από τις επιπτώσεις της.
Η διατήρηση των εδαφών υγρών μπορεί να περιορίσει την αποδόμηση της τύρφης και την απελευθέρωση διοξειδίου του άνθρακα. Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην Ολλανδία καθώς αφορά και άλλες περιοχές της βόρειας Ευρώπης όπως η Γερμανία το Βέλγιο και οι χώρες της Βαλτικής.
Οι επιστήμονες παρακολουθούν πάντως τις εκπομπές τόσο του διοξειδίου του άνθρακα όσο και του μεθανίου από τις νέες καλλιέργειες. Θέλουν να διαπιστώσουν αν η συγκεκριμένη πρακτική προσφέρει συνολικό περιβαλλοντικό όφελος χωρίς να δημιουργεί άλλες επιβαρύνσεις.
Τα πρώτα αποτελέσματα χαρακτηρίζονται ενθαρρυντικά αν και απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να αξιολογηθεί η δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου σε μεγαλύτερη κλίμακα.
Ενδιαφέρον από εστιατόρια για το ολλανδικό ρύζι
Το εγχείρημα έχει ήδη προσελκύσει το ενδιαφέρον της εστίασης. Σύμφωνα με την Guusje van der Vossen από την οργάνωση Wij Land η οποία υποστηρίζει τους αγρότες στη μετάβαση προς πιο βιώσιμες πρακτικές παραγωγής τοπικά εστιατόρια έχουν εκφράσει ενδιαφέρον για ρύζι υψηλής ποιότητας ολλανδικής προέλευσης.
Μια πειραματική σοδειά που φυτεύτηκε την προηγούμενη χρονιά έδωσε ήδη την ευκαιρία σε ορισμένους ανθρώπους να δοκιμάσουν το προϊόν. Οι πρώτες εντυπώσεις ήταν θετικές ενώ μεταξύ των πιθανών χρήσεων αναφέρονται το σούσι και η παραγωγή σάκε.
Εφόσον τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν σε μεγαλύτερη κλίμακα η καλλιέργεια ρυζιού θα μπορούσε να προσφέρει στους Ολλανδούς παραγωγούς μια νέα πηγή εισοδήματος. Παράλληλα θα αποτελούσε μια προσπάθεια συνδυασμού της αγροτικής καινοτομίας με την προστασία του περιβάλλοντος.
Το πιλοτικό πρόγραμμα βρίσκεται ακόμη στα πρώτα του βήματα. Ωστόσο αναδεικνύει πώς η μεταβολή των κλιματικών συνθηκών μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στις παραδοσιακές γεωργικές πρακτικές και να δημιουργήσει νέες δυνατότητες για τον πρωτογενή τομέα.
ΠΗΓΗ: Euronews
















































































































Σχόλια 0